Autor: Administrator

Artykuły

Mediacje – co to takiego?

Mediacje, które w wielu krajach są już bardzo popularne w Polsce powoli zyskują swoją pozycję. Historia wprowadzania mediacji do Polski zaczyna się w roku 1992, zaś powstawanie ośrodków mediacyjnych to właściwie rok 1995.

Mediacje są sposobem rozwiązywania konfliktu, w którym osoby będące w sporze dążą z pomocą mediatora do satysfakcjonującego  je porozumienia. Pomoc mediatora jest szczególna, gdyż nie rozstrzyga on sporu, nie poucza, jak skonfliktowane osoby mają postępować, nie wydaje sądów. Mediator pomaga uczestnikom mediacji  nawzajem się usłyszeć, zauważyć swoje potrzeby i w atmosferze dającej poczucie bezpieczeństwa podjąć decyzje, które poprawią wzajemne kontakty. Porozumienie zawarte przed mediatorem daje bardzo duże szanse realizowania go, gdyż jest wypracowane przez zainteresowane strony.

Podstawowymi zasadami mediacji są:

  • Dobrowolność – strony podejmujące się mediacji uczestniczą w niej dobrowolnie i w każdym momencie mogą wycofać swój udział.
  • Poufność – informacje dostarczone w formie dokumentacji oraz wyrażone w trakcie spotkań są poufne i nie mogą być przekazywane przez mediatora innym osobom, podmiotom, instytucjom.
  • Bezstronność – strony podejmujące się współpracy z mediatorem mają takie same prawa i traktowane są w taki sam sposób.
  • Neutralność – Mediator zachowuje neutralną postawę wobec przedmiotu sporu i skonfliktowanych stron. Nie ocenia, nie rozstrzyga, nie mówi co należy robić, pomaga stronom wypracować ich własne rozwiązanie.
  • Akceptowalność – strony wyrażają zgodę na współpracę z mediatorem oraz akceptują zasady i reguły procesu mediacyjnego, które omawiane są na początku.
Jakie sprawy mogą być przedmiotem mediacji?

Mediacje są szansą na rozwiązanie konfliktu właściwie w każdej dziedzinie życia.

Mediacje rodzinne

  • Dla małżonków, którzy zauważyli, że tracą ze sobą kontakt, że coraz częściej pojawiają się między nimi kłótnie, że narasta wrogość.
  • Dla małżonków którzy zdecydowali się na separację lub rozwód, ale chcą dać sobie jeszcze szansę na porozumienie.
  • Dla małżonków którzy zdecydowali się na separację lub rozwód, ale chcą przed mediatorem uzgodnić sposób rozstania, plan opieki nad dziećmi, alimenty, podział majątku.
  • Dla różnych członków rodziny, którzy nie dogadują się i widzą, że w zaistniałej atmosferze samodzielnie nie są w stanie się porozumieć.

Mediacje sąsiedzkie

  • Czasem konflikt mógł narastać od wielu lat, a może pokoleń i trudno jest z niego wyjść. Nie musi dalej trwać, Mediator pomoże ostudzić emocje, spokojnie wyrazić swoje potrzeby, zauważyć je u drugiej strony i z pewnością poprawić wzajemny kontakt.

Mediacje szkolne

  • Może się zdarzyć, że kontakty między rodzicami ucznia, a nauczycielem są na tyle trudne, że zachodzi obawa, iż działa to na szkodę dziecka. Może też być tak, że problemy jakie w swojej pracy spotyka nauczyciel, pracownik, dyrektor nie dają się rozwiązać choć było już wiele prób rozmów. W każdej z tych sytuacji oraz wielu innych, których nie sposób sobie czasem teoretycznie wyobrazić mediacja może przynieść poprawę albo całkowicie uzdrowić kontakty.
  • Konflikty między uczniami to część rzeczywistości szkolnej, ale czasem stają się one tak nasilone, że mocno niepokoją i utrudniają życie społeczności szkolnej. Można poprosić o pomoc mediatora, a można też pomyśleć o dłuższym ale bardzo owocnym procesie uzdrawiania sytuacji jakim będą warsztaty z uczniami. Tu istnieją dwie możliwości: warsztaty uczące lepszej komunikacji albo warsztaty, które nauczą uczniów mediowania w ich sprawach. Ten drugi sposób pozwala przygotować uczniów do roli mediatora w ich konfliktach.

Mediacje pracownicze

Są sposobem rozwiązania konfliktu między pracodawcą a pracownikiem/pracownikami lub też między pracownikami.

Inne

Jest jeszcze wiele sytuacji, w których mediacja może być pomocna. Trudno je wszystkie wymienić,  ale zawsze warto bezpośrednio zapytać o taką możliwość.

Jakie korzyści daje mediacja?
  • Prawie zawsze poprawę relacji skonfliktowanych stron, a bardzo często pojednanie się.
  • Ugoda jest wypracowana przez obie strony i dlatego dla obu stron konfliktu jest satysfakcjonująca. Zawsze jest przecież dla człowieka ważna świadomość, że to on decyduje o tym jaki obrót przyjmują jego sprawy.
  • Czas rozmowy w atmosferze spokoju i poczucia bezpieczeństwa, która pozwala zauważyć i wyrazić swoje uczucia i potrzeby a także odreagować emocje i zmniejszyć poziom lęku, który często towarzyszy konfliktom.
  • Przywrócenie wzajemnego szacunku skonfliktowanym osobom.
  • W przypadku ewidentnej krzywdy jednej ze stron owocem mediacji może być zadośćuczynienie. Szczególnie ważne jest to, że nie jest ono narzucone ale wiąże się ze zrozumieniem i akceptacją ze strony krzywdziciela.
  • Szansa na rozpoczęcie od nowa.
  • Uczestnicy mediacji biorą odpowiedzialność za swoje postępowanie.
Mediacje a sąd

Jeżeli Sąd skierował sprawę do mediacji ugoda zawarta przed mediatorem może mieć moc prawną ugody zawartej przed Sądem. W tym celu strony powinny złożyć wniosek do Sądu o zatwierdzenie ugody. Strony mogą też taki wniosek złożyć u mediatora i wtedy on dostarcza Sądowi pełną dokumentację.
W przypadku zatwierdzenia ugody przez Sąd dalsze postępowanie może być umorzone, jeżeli Sąd uzna, że ugoda reguluje wszystkie kwestie związane ze sprawą.
Jeżeli strony zgłaszają się do mediatora przed złożeniem pozwu do sądu mogą przed mediatorem zawrzeć ugodę, w której będą zawarte wszystkie potrzebne ustalenia. Złożenie następnie pozwu do Sądu wraz z ugodą mediacyjną skutkuje najczęściej tym, że sprawa kończy się na pierwszym posiedzeniu.
Podobnie czas trwania procesu sądowego może być znacznie skrócony, jeżeli już po złożeniu pozwu lub w trakcie procesu strony dojdą do ugody przed mediatorem. Wtedy postępowanie powinno przebiegać jak to opisano wyżej w celu zatwierdzenia ugody przez Sąd.

Jak przebiegają mediacje?
  1. Spotkanie wstępne – ok. 1 godz.
    Są to osobne spotkania mediatora z każdą ze stron, podczas których mediator tłumaczy zasady i reguły mediacji oraz swoją rolę. Podczas tych spotkań mediator zapoznaje się wstępnie ze sprawą na podstawie relacji każdej ze stron. Jest to też czas na wyjaśnienie wszelkich wątpliwości.
  2. Posiedzenia mediacyjne wspólne 1,5 do 2 godz.
    Podczas tych spotkań odbywają się właściwe mediacje. Ich efektem jest porozumienie spisane  w formie ugody. W każdym momencie mediacji możliwe jest zrezygnowanie z udziału w nich. Jeżeli jest taka potrzeba uczestnicy mediacji otrzymują na piśmie projekt ugody tak, aby mogli go skonsultować ze swoim prawnikiem, rodziną lub innymi osobami. W umówionym terminie następuje ostateczne uzgodnienie treści ugody (mogą dojść jakieś propozycje zmian) i następnie jej podpisanie.
  3. Ilość posiedzeń wspólnych waha się od jednego do kilku w zależności od potrzeb.
  4. Mediator przekazuje stronom po 1 egzemplarzu podpisanej ugody .

Podsumowując: naprawdę warto skorzystać z mediacji, nawet jeśli dookoła ludzie jeszcze nie za bardzo wiedzą co to jest.  Niech zachętą do potraktowania tej metody działania na serio będą słowa H.J. Browna: Zwycięzcy robią to, czego przegranym się nie chciało.

 

Autor: Elżbieta Czuma
Mediator
Data publikacji: 19.05.2019 r.

Projekty

Ilustrowana Publikacja Psychoedukacyjna

Rok 2017 wrzesień. Jesień powoli wchodzi do lokalu Łódzkiej Fundacji Psychoterapii, a my zastanawiamy się nad napisaniem ilustrowanej książki psychologicznej z efektem „wow”. Dokonaliśmy przeglądu dostępnych pozycji i nie mogliśmy odnaleźć czegoś co spełniałoby nasze oczekiwania. Przełom nastąpił wraz z pierwszym spotkaniem zrealizowanym przez Fundację Pracownia Badań i Innowacji Społecznych Stocznia dedykowanym innowacjom społecznym dla osób zależnych.

Pomysł ilustrowanej publikacji psychoedukacyjnej dla osób zmagających się z nadmiernym lękiem i zaburzeniami obsesyjno-kompulsyjnymi, pomimo długiej nazwy okazał się tak interesujący, a jednocześnie innowacyjny, że przeszliśmy wszystkie etapy kwalifikacji. Spośród 102 zgłoszeń z całego kraju znaleźliśmy się w gronie 19 pomysłów objętych wsparciem finansowym. Tak zaczęła się nasza przygoda z tworzeniem książki. W związku z faktem, że to nasz debiut literacko-naukowy, projekt okazał się dla nas wielkim wyzwaniem. Mamy nadzieję, że efekt wzbudzi wasze zainteresowanie.

W ramach projektu chcemy przetestować naszą innowację społeczną Ilustrowaną publikację psychoedukacyjną na temat zaburzeń lękowych, OCD. Aktualnie wydaliśmy papierową i elektroniczną ilustrowaną książkę „Zaraz stanie się coś strasznego. Pierwsza pomoc dla osób zmagających się z OCD i ich rodzin”. Pracę dedykujemy osobom, które chcą zrozumieć i poradzić sobie z lękiem oraz zaburzeniem obsesyjno-kompulsyjnym. Nad książką pracowało intensywnie dwóch psychologów, w tym jedna psychoterapeutka, pod redakcją naukową lekarza psychiatry. Wierzymy, że książka będzie atrakcyjnym źródłem rzetelnej i łatwej do przyswojenia wiedzy psychologicznej, która oprócz tekstu zawiera ilustracje, mające zachęcić do refleksji nad opisanymi zagadnieniami.

Pobierz bezpośrednio

Data publikacji: 01.10.2018 r.
Aktualizacja: 20.12.2018 r.
Autor: Michał Stokwisz

Projekty

Psychoterapia jest dla ludzi

W dniach od 17.11.16 r. do 31.12.2016 r. Łódzka Fundacja Psychoterapii przeprowadziła swój drugi projekt pt. „Psychoterapia jest dla ludzi” sfinansowany przez Ministerstwo Zdrowia w ramach środków Narodowego Programu Zdrowia na lata 2016-2020. Celem projektu było poszerzanie świadomości społecznej w zakresie szeroko rozumianego zdrowia psychicznego – czynniki szkodliwe, czynniki chroniące, opieka psychologiczna, psychiatryczna.

Projekt stanowił bardzo duże wyzwanie dla osób zaangażowanych w fundację. Czas gonił w niesamowitym tempie. Wszyscy zaangażowani czekali na efekty ciężkiej pracy – czyli nowoczesny film promujący psychoterapię. Udało się, fundacja nagrała materiał promujący psychoterapię dostępny na stronie ŁFP oraz YouTube, a ponadto wydrukowała plakaty tematyczne, ulotki, rollupy i banery. To jednak nie wszystko, bo członkowie fundacji postanowili zorganizować kilkudniowe dni otwarte dla mieszkańców woj. łódzkiego. W trakcie tego wydarzenia zaproszeni specjaliści z zakresu zdrowia psychicznego realizowali bezpłatne konsultacje dla wszystkich zainteresowanych. Aby uatrakcyjnić publikowane przez fundację materiały poświęcone zdrowiu psychicznemu dokonaliśmy przebudowy strony internetowej ŁFP, a także przeprowadziliśmy intensywną kampanię na fanpagu fundacji. Mamy nadzieję, że dostępny do chwili obecnej film spełnia Państwa oczekiwania i buduje prawdziwy i pozytywny obraz psychoterapii jako skutecznej metody pracy nad sobą.

Zadanie finansowane ze środków Narodowego Programu Zdrowia na lata 2016-2020.

logonpz

Data publikacji: 04.11.2018 r.
Autor: Ewa Cwalina, Michał Stokwisz

 

Obraz Projekty

Akcja Psychoterapia

W dniach od 01.10.2014 r. do 10.12.2014 r. Łódzka Fundacja Psychoterapii zrealizowała swój pierwszy projekt pt. “Akcja: Psychoterapia”. Tym przedsięwzięciem ŁFP zainaugurowała pracę społeczną na rzecz promocji psychoterapii w woj. łódzkim. Celem projektu było zwiększenie dostępności i poszerzenie wiedzy społecznej nt. psychoterapii dla mieszkańców województwa łódzkiego.

Zespół fundacji w ramach projektu założył stronę internetową fundacji www.terapiapoludzku.org wraz z fanpagem na facebooku. W ten sposób fundacja po raz pierwszy opublikowała materiały edukacyjne nt. psychoterapii, bazę psychoterapeutów z woj. łódzkiego, bazę podmiotów świadczących usługi z zakresu psychoterapii odpłatnie i nieodpłatnie (refundacja NFZ). Co istotne w ramach tego projektu fundacja stworzyła rozbudowywaną do chwili obecnej listę certyfikowanych psychoterapeutów pracujących na terenie naszego województwa. Był to pomysł, który od początku towarzyszył zespołowi fundacji. W dniu 22.11.14 r. wolontariusze fundacji przeprowadzili akcję ulotkową na ul. Piotrkowskiej w Łodzi. W trakcie akcji ulotkowej Fundacja nakręciła materiał z wywiadu ulicznego poświęcony tematowi psychoterapii, który został umieszczony na stronie www. fundacji oraz w YouTube. Projekt sfinansowano mikrodotacją w ramach Projektu Funduszu Inicjatyw Obywatelskich “Grant na lepszy start”.

Data publikacji: 04.11.2018 r.
Autor: Ewa Cwalina, Michał Stokwisz

Artykuły

Zaburzenia seksualne osób dorosłych

Sfera seksualna jest jednym z aspektów życia człowieka. Udana i satysfakcjonująca aktywność seksualna pozwala osiągnąć nie tylko przyjemność, ale również łączy się z bliskością, miłością oraz innymi elementami wzmacniającymi więzi w związku. Podobnie jak w innych obszarach funkcjonowania, także w kontekście seksualności ludzie doświadczają trudności. Przyjrzyjmy się jakie mogą być to problemy.

Dysfunkcje seksualne dotyczą różnorodnej grupy zaburzeń, które skutkują niemożnością uczestniczenia w aktywności seksualnej w pożądany przez nas sposób. Mogą objawiać się poprzez spadek zainteresowania seksem, brakiem zadowolenia i satysfakcji, niedostateczną reakcję fizjologiczną np. problemy z erekcją lub niezdolnością do osiągania lub kontrolowania orgazmu.
Sfera naszych reakcji seksualnych wiąże się zarówno z aspektami somatycznymi jak i psychologicznymi. W niektórych zaburzeniach jesteśmy w stanie określić czynnik odpowiedzialny za daną trudność, jednakże występują zaburzenia o mieszanej etiologii jak zaburzenia erekcji lub dyspareunia.

Część dysfunkcji seksualnych dotyka w równym stopniu kobiet i mężczyzn np. brak pragnień seksualnych. W porównaniu do mężczyzn kobiety częściej zgłaszają skargi dotyczę trudności seksualnych w zakresie zainteresowania seksem oraz osiąganą satysfakcją. Problemy z orgazmem nie są rzadką skargą, a jeżeli kobieta nie może czerpać radości z seksu, to również spadaj jej zainteresowanie tą sferą. Ponadto kobieta, która zgłasza kłopot w jednej rekcji seksualnej, to prawdopodobnie występują jeszcze inne. Mężczyźni natomiast cały czas doznają pragnień seksualnych, jednakże uskarżają się na zaburzenia erekcji, zaburzenia ejakulacji.

W klasyfikacji ICD-10 wyróżnia się kilka kategorii, które w różnych obszarach zajmują się zaburzeniami seksualnymi. Przyjrzyjmy się im.

Zaburzenia seksualne, które nie są spowodowane zmianami organicznymi ani somatycznymi

1. Brak lub utrata potrzeb seksualnych – Jest to objaw podstawowy a nie wtórny w porównaniu do innych trudności (zaburzenia erekcji, dyspareunia). Brak pragnień seksualnych powoduje zmniejszenie działań do podejmowania aktywności seksualnej, ale nie wyklucza pobudzenia lub zadowolenia z seksu.
2. Awersja seksualna i brak przyjemności seksualnej – Awersja dotyczy sytuacji, w których kontakt seksualny z partnerem wzbudza silne emocje negatywne, skutkujące intensywnym lękiem, co powoduje unikanie aktywności seksualnej. Brak radosnego przeżywania natomiast wiąże się z brakiem szczęścia z seksu. Stosunek odbywa się prawidłowo, orgazm jest osiągany, jednakże brakuje przyjemności. Skarga ta jest częstsza u kobiet.
3. Brak reakcji genitalnej – W przypadku mężczyzn, główną trudnością są zaburzenia erekcji uniemożliwiające podjęcie aktywności seksualnej w satysfakcjonujący sposób. Jeżeli erekcja jest prawidłowo w przypadku snu, masturbacji lub w kontakcie z inną partnerką, to przyczyna prawdopodobnie jest psychogenna. W innych okolicznościach należy poddać się badaniom czynnościowych zaburzeń erekcji lub sprawdzić reakcję na pomoc psychoterapeutyczną. Kobiety najczęściej doświadczają suchości pochwy, której przyczyna może być psychogenna lub somatyczna (np. infekcja, obniżony poziom estrogenów).
4. Zaburzenia (dysfunkcja) orgazmu – Orgazm w ogóle nie występuje lub pojawia się ze znacznym opóźnieniem. Jeżeli problem pojawia się tylko w określonych okolicznościach, to przyczyna jest prawdopodobnie psychogenna. W przypadku stałej trudności należy sprawdzić inne czynniki np.: fizyczne oraz ocenić, czy zaburzenie wycofuje się po oddziaływaniach terapeutycznych. Zaburzenia orgazmu częściej zgłaszają kobiety niż mężczyźni.
5. Wytrysk przedwczesny – Rozpoznanie pojawia się w sytuacji, w której wytrysk pojawia się wcześniej oraz wbrew woli mężczyzny. Problem ten może wiązać się ze stanami zapalnymi, zaburzonymi relacjami partnerskimi, cukrzycą, uwarunkowaniami masturbacyjnymi, lękami, nadwrażliwością żołędzi członka na tle neuronalnym.
6. Pochwica nieorganiczna – Pochwica jest dolegliwością, która objawia się skurczem mięśni otaczających pochwę, powodującym zamknięcie wejścia do pochwy. Skurcz ten jest niezależny od woli kobiety. Skutkiem skurczu jest brak możliwości odbycia prawidłowej aktywności seksualnej. Wśród przyczyn tego problemu upatruje się: trudne relacje partnerskie, lęki, urazy seksualne.
7. Dyspareunia nieorganiczna – Jest to ból w czasie stosunku. Zaburzenie występuje zarówno u kobiet jak i u mężczyzn. Nierzadko jej występowanie jest związane z miejscowymi, zmianami, które należy objąć odpowiednim leczeniem. W niektórych okolicznościach nie można ustalić wyraźnej przyczyny, w takich okolicznościach duży wpływ odgrywają czynniki emocjonalne.
8. Nadmierny popęd seksualny – Problem nadmiernego popędu w pewnych okresach życia jest odczuwalny dla kobiet i mężczyzn np.: okres dorastania, okres młodości. Wraz z upływem czasy problem może zostać wygaszony. Nadmierny popęd seksualny może być jednak objawem wtórnym do innych zaburzeń np.: zaburzeń afektywnych lub na wczesnym etapie otępienia. W takich okolicznościach należy ustalić pierwotną przyczynę trudności.

Zaburzenia identyfikacji płciowej

1. Transseksualizm – Pragnienie życia i uzyskania akceptacji jako osoba płci przeciwnej niż wskazują na to aktualne anatomiczne uwarunkowania. W takich okoliczności pojawia się chęć zmiany swojej płci za pomocą zabiegów hormonalnych i chirurgicznych w celu upodobnienia swojego ciała do pożądanej płci.
2. Transwestytyzm o typie podwójnej roli – Osoba ubiera się w stroje płci przeciwnej w celu uzyskania zadowolenia z chwilowych doświadczeń bycia osobą innej płci. W tym zaburzeniu nie ma pragnienia zmiany płci na stałe.
3. Zaburzenia identyfikacji płciowej w dzieciństwie – zaburzenie to występuje rzadko i pojawia się w okresie wczesnego dzieciństwa, zawsze przed pokwitaniem. Cechuje się silnym i utrwalonym brakiem zadowolenia z własnej płci, oraz chęcią bycia osobą płci przeciwnej. Objawia się podejmowaniem zachowań niezgodnych ze swoją płcią. Ze względu na rzadkość występowania i charakter objawowy podobny do innych zaburzeń, na co należy zwrócić dużą uwagę.

Zaburzenia preferencji seksualnych

1. Fetyszyzm – Potrzeba posiadania odpowiednich obiektów, bodźców w celu osiągnięcia pobudzenia lub satysfakcji seksualnej np.: obecność skórzanych butów, określonego typu bielizny.
2. Transwestytyzm fetyszystyczny – Zakładanie strojów płci przeciwnej w celu osiągnięcia podniecenia seksualnego.
3. Ekshibicjonizm – Zazwyczaj występuje u heteroseksualnych mężczyzn, polega na publicznym obnażaniu się z bezpiecznej odległości dorosłym lub dorastającym kobietom.
4. Oglądactwo – Powracająca i trwała tendencja do podglądania osób przebierających się lub uprawiających seks, prowadzi to do podniecenia seksualnego i masturbacji.
5. Pedofilia – Preferencja seksualna osoby dorosłej wobec dzieci w wieku przedpokwitaniowym lub wczesnopokwitaniowym. Dużo częściej występuje u mężczyzn niż u kobiet.
6. Sadomasochizm – Preferowanie zachowań seksualnych, w których występują: zniewolenie, upokorzenie, zadawanie bólu. Jeżeli osoba woli być ofiarą, wówczas mówimy o masochizmie, jeżeli jest sprawcą, to jest to sadyzm. Często osoba doznaje pobudzenia seksualnego mieszając zachowania z obydwu kategorii.

Zaburzenia psychologiczne i zaburzenia zachowania związane z rozwojem i orientacją seksualną

1. Zaburzenia dojrzewania seksualnego – Wiąże się z cierpieniem osoby, która nie jest pewna własnej tożsamości lub orientacji seksualnej. Może skutkować występowaniem silnego lęku lub depresji. Najczęściej przypada na okres młodzieńczy, w którym osoba nie jest w stanie określić czy bliższa jest orientacja homoseksualna, heteroseksualna czy biseksualna.
2. Orientacja seksualna niezgodna z ego (ego-dystoniczna) – Zarówno identyfikacja płciowa jak i preferencje seksualne nie wzbudzają wątpliwości, jednakże ze względu na współistniejące zaburzenia psychiczne i zachowania osoba dąży do zmiany płci.
3. Zaburzenia związków seksualnych – Trudności w identyfikacji płciowej lub ustaleniu preferencji seksualnej co skutkuje brakiem możliwości nawiązania i utrzymania relacji z partnerem seksualnym.

Sfera życia seksualnego człowieka jest bardzo obszerna i wieloczynnikowa. Występowanie zaburzeń na tle seksualnym może być spowodowane czynnikami psychicznymi, trudnymi relacjami z parterem, a także same dysfunkcje seksualne mogą doprowadzić do innych kłopotów natury relacyjnej i psychicznej. Warto zwrócić uwagę, że życie seksualne łączy się z innymi czynnikami na zasadzie podwójnego wiązania, może być zarówno przyczyną jak i skutkiem pojawiających się trudności. Oprócz samych zaburzeń seksualnych należy podkreślić, że aktywność seksualna i seks są ważnymi elementami wspierającymi satysfakcjonujący związek między ludźmi. W czasie pełnego aktu seksualnego mogą zostać zaspokojone potrzeby bezpieczeństwa, bliskości, intymności, akceptacji, miłości połączone z doznaniem silnej przyjemności. Utrzymywanie odpowiednich relacji seksualnych, angażowanie się w seks nie tylko na poziomie przyjemności, ale również w aspektach miłości, pewnej duchowości znacząco wzmacnia parterów jaki i związek, który tworzą.

Trudności seksualne spowodowane czynnikami psychicznymi i somatycznymi podlegają skutecznemu leczeniu. W zależności od rodzaju zaburzenia oferowane są metody łagodzące problem lub gwarantujące całkowite wyleczenie (np. pochwica). Jakość życia seksualnego może ulec znaczącej poprawia, jeżeli zdecydujemy się odwiedzić gabinet seksuologa, psychoterapeuty.

Zdajemy sobie sprawę, że mówienie o seksualności oraz o problemach związanych z seksem jest dla wielu osób bardzo trudne. Przełamanie lęku, wstydu wydaje się niemożliwe co powoduje, że część osób cierpi wiele lat np.: gabinet seksuologa odwiedziła kobieta dopiero po 20 latach nieudanego pożycia seksualnego. Podczas pierwszej wizyty dowiedziała się, że problem, z którym przychodzi dotyka również inne kobiety, że pochwica jest uleczalna. Co więcej przekonała się, że w trakcie wizyty nie została oceniona, wyśmiana, skrzywdzona, lęk i wstyd opadał wraz z upływającym czasem wizyty.
Gabinet profesjonalnego seksuologa, psychoterapeuty to miejsce bezpieczne, w którym oferowana jest pomoc, szacunek, dyskrecja. Jeżeli boli nas ząb po prostu idziemy do dentysty, podobnie potraktujmy kwestie seksu i nie zwlekajmy zgłośmy się do specjalisty.

Zadanie finansowane ze środków Narodowego Programu Zdrowia na lata 2016-2020.

npz_logo_rgb


Autor: Michał Stokwisz

Materiały:

  1. Zaburzenia seksualne. To problem nie tylko w medycynie.
  2. Problemy seksualne w psychoterapii. 
  3. Dysfunkcje seksualne i zaburzenia popędu płciowego: impotencja, awersja, dyspareunia, nimfomania, zaburzenia orientacji seksualnej.
  4. Klasyfikacja zaburzeń psychicznych i zaburzeń zachowania w ICD-10. 2000 r..
Artykuły

Seksualizacja dzieci, edukacja seksualna

Współczesne media wykorzystują wiele metod oddziaływania i różnorodnych treści, aby przyciągnąć naszą uwagę.Wśród nich coraz więcej przekazów dotyczy seksualności. Do elementów negatywnie wpływających na rozwój psychospołeczny dzieci i młodzieży należą materiały seksualizujące – koncentrujące się na seksualności w bardzo wąskim, konkretnym znaczeniu.

Seksualizacja

Kwestia seksualności w przekazie medialnym stała się ważnym tematem, który podjęli także psychologowie. Zauważono wzrost treści medialnych, w których kobiety są przedstawiane jako obiekty seksualne. Szczególnie jest to widoczne w reklamach oraz teledyskach muzycznych, w których panie prezentowane są w sposób roznegliżowany i dwuznaczny. Niepokojące zjawisko seksualizacji jest bardziej dotkliwe dla dziewczynek i młodych kobiet, ponieważ media głoszą prosty przekaz „rozbierz się, bądź seksowna” otrzymasz, to czego potrzebujesz, „będziesz fajna”. Wpływ takiego przekazu negatywnie oddziaływuje na rozwój dzieci. Może je odwrażliwiać na treści seksualne i sprzyjać nadużyciom, budować przekonanie, że norma społecznego funkcjonowania i wartości człowieka opierają się na atrakcyjności fizycznej. Ponadto należy zwrócić uwagę na dwa inne elementy towarzyszące seksualizacji: po pierwsze dzieci i młodzież nie do końca rozumieją, dlaczego media zachęcają do „bycia seksowną” i jakie to ma konsekwencje. Po drugie osoby dorosłe nie potrafią kontrolować treści do których mają dostęp ich pociechy, a co ważniejsze z reguły nie umieją rozmawiać z nimi na temat seksu i seksualności.

O seksualizacji mówimy wtedy, gdy wartość osoby wynika z jej atrakcyjności seksualnej lub zachowania w stopniu, który wyklucza inne cechy. W takim przypadku powstaje specyficzna norma traktowania i postrzegania osoby wyłącznie poprzez wąski, seksualny aspekty atrakcyjności fizycznej. Prowadzi to do uprzedmiotowienia osoby, która przestaje być traktowana, jako ktoś zdolny do własnych niezależnych decyzji i działań.

Konsekwencje seksualizacji

Seksualizacja niesie ze sobą ryzyko negatywnych konsekwencji, wśród których znajdują się:

  • Koncentracja na wyglądzie i atrakcyjności fizycznej.
  • Podążanie, za kulturowo wyznaczonymi, często nierealnymi standardami piękna.
  • Poczucie wstydu i złego samopoczucia wynikające z niespełnienia standardów atrakcyjności.
  • Uczucie niepokoju związane z kontrolowaniem zachowań pielęgnujących własny wizerunek.
  • Zaniepokojenie związane z eksponowaniem własnego ciała, które podlega ocenie otoczenia.
  • Większe ryzyko wystąpienia zaburzeń odżywiania, niskiego poczucia własnej wartości lub nastojów depresyjnych, depresji.
  • Seksualizacji sprzyja prezentowanie mężczyznom określonego ideału kobiety, który jest niezgodny z rzeczywistością. Zwiększa to ryzyko braku satysfakcji ze związku i zadowolenia z atrakcyjności partnerki.

Przeciwdziałanie seksualizacji

Warto podjąć działania, które będą chronić dzieci i młodzież przed wpływem seksualizujących przekazów medialnych. Można to osiągnąć poprzez:

  • Zwiększenie świadomości rodziców i opiekunów na temat seksualizacji i jej konsekwencji na rozwój dzieci i młodzieży.
  • Naukę dzieci umiejętnego korzystania z mediów.
  • Rozwijanie krytycznego myślenia, które będzie sprzyjać refleksji nad przyjmowanymi treściami. Osoba młoda przestanie być biernym odbiorcą przekazów medialnych.
  • Dostęp do zajęć pozalekcyjnych, sportowych, które przenoszą uwagę z „wyglądu” na „możliwości” ciała. Dzieci, które mogą sprawdzić się w zmaganiach sportowych mogą rozwijać inną koncepcję siebie, która nie łączy poczucia własnej wartości wyłącznie z atrakcyjnością fizyczną.

Rodzice mogą wspierać dzieci i młodzież w odkrywaniu, jakie przekazy kulturowe są seksualizujące. Dzięki temu dorośli mogą rozwijać u swoich pociech uważność i krytyczne spojrzenia na rozpowszechnione, uprzedmiotowiające treści seksualne.

Osoby zainteresowane pogłębioną analizą problemu zachęcamy do lektury:
1. Raport Amerykańskiego Towarzystwa Psychologicznego (APA) na temat seksualizacji dziewcząt.
2. Niezależny Raport Ministerstwa Edukacji Wielkiej Brytanii na temat komercjalizacji i seksualizacji dzieciństwa.
3. Raport Stowarzyszenia Twoja Sprawa „Odebrana Niewinność” dotyczący seksualizacji kobiet i dziewcząt we współczesnej kulturze.

Rozmowa z dr Karoliną Kossakowską psychologiem, wykładowcą akademickim Uniwersytetu Łódzkiego.

Badania wskazuję, że około 75% wiedzy na temat seksu ludzie czerpią z Internetu. Czy z perspektywy gabinetu psychologicznego widać podobną tendencję? Skąd czerpiemy wiedzę na temat seksu?

Raczej tak, tzn. rzeczywiści Internet jest dla wielu osób, szczególnie dla młodzieży „bezpiecznym” miejscem poszukiwania informacji. Bezpieczeństwo rozumiem tu jako komfortową dla wielu nastolatków (i nie tylko) sytuację, w której nie muszą się wstydzić zadawać pytania (wyszukiwarka przyjmie wszystko). Nie musi obawiać się reakcji osoby pytanej i otoczenia np. czy rodzice nie nakrzyczą, że interesuję się seksualności, a rówieśnicy nie wyśmieją, że jeszcze „tego nie wiem”. Choć oczywiście z prawdziwym bezpieczeństwem w temacie poszukiwania informacji o seksie Internet ma niewiele wspólnego.

Dość często można spotkać się ze stanowiskiem, że seksualność, zainteresowanie seksualnością „pojawia się”. To tak, jakby przez pewien określony czas nic się nie działo i nagle wystąpiło. Badania wskazują, że człowiek jest istotą seksualną od okresu prenatalnego do starości, czy rzeczywiście tak jest?

Oczywiście, jesteśmy istotami seksualnymi od dnia narodzin. A rozwój psychoseksualny jest tak samo istotny jak emocjonalny, intelektualny czy fizyczny. Co więcej, wszystkie idą ze sobą w parze. Czasami rodzice, zwłaszcza rodzice tych najmłodszych dzieci, zapominają o tym, albo boją się zaakceptować ten fakt. To że jesteśmy istotami seksualnymi od momentu przyjścia na świat wiąże się bowiem z tym, że tę seksualność jakoś przejawiamy. Tymczasem często trudno jest uznać np. zachowania masturbacyjne u małych dzieci za coś „normalnego”, choć najczęściej do pewnego okresu jest to właśnie objaw normalności w rozwoju seksualnym.

Rozmowy o seksualności człowieka wydają się dość trudne dla większości osób. Kto powinien zaspokoić ich potrzebę wiedzy?

Jestem przekonana, że najlepszym źródłem są rodzice. Pod warunkiem, że robią to mądrze i nie mijają się z prawdą. Często jednak rodzice z różnych powodów nie podejmują się rozmów z dziećmi na temat seksu, dlatego to szkoła powinna zaspokoić głód wiedzy w tym zakresie. Tyle, że znów – powinna to zrobić mądrze, obiektywnie, bez indoktrynacji w żadną stronę, czyli poprzez osobę, która jest do tego przygotowana. Która ma wiedzę, w tym wiedzę z zakresu prawidłowości rozwoju psychoseksualnego i nie będzie bała się pytań, które uczniowie zadadzą. Taka, która w fachowy, nie wulgarny, nie nasycony niepotrzebnymi emocjami sposób wyjaśni dzieciom i młodzieży to, czego potrzebują i chcą wiedzieć. Proszę zwrócić uwagę, że jeśli zaspokoimy dziecięcą ciekawość zamiast budować nad tematem seksu aurę tajemniczości, to opadnie napięcie związane z niepokojami i domysłami i dzieci nie będą musiały szukać informacji w innych źródłach.

Istnieje potrzeba rozmawiania z dziećmi i młodzieżą o życiu seksualnym, ponieważ zadają pytania, ciekawi ich to. Nie zawsze rodzice są gotowi o tym mówić. Jakie są najczęstsze blokady, problemy rodziców w tym zakresie?

Myślę, że wielu z nich boi się, że kiedy poruszą z dziećmi temat seksualności, to zachęcą je do większych i bardziej intensywnych dociekań w sprawie seksu, aktywności seksualnej. Tymczasem jest dokładnie odwrotnie – u dziecka które otrzymało rzetelną, prawdziwą odpowiedź, napięcie wynikające z niewiedzy połączonej z ciekawością po prostu opada. Rodzicom trudno w to uwierzyć i zaakceptować.
Inne powody, dla których rodzicom tak trudno rzetelnie odpowiadać na pytania dzieci dotyczące seksu to brak własnych pozytywnych wzorców jak to robić, brak znajomości terminologii, która nie jest wulgarna albo infantylna, tak, że dziecko jest na nią albo „za małe” albo „za duże”.

Wyobraźmy sobie idealny scenariusz wyjaśniania dziecku czym jest życie seksualne? Czy sposób rozmawiania z dzieckiem, będzie różnić się w zależności od wieku?

Jasne, że tak. W każdym razie powinien. Pewne zasady są jednak uniwersalne: należy bezwzględnie mówić prawdę, czyli bocian powinien odlecieć do ciepłych krajów raz na zawsze, najlepiej z kapustą w dziobie J. W dobie Internetu rodzice/edukatorzy muszą mówić prawdę, bo jeśli staną się dla dziecka niewiarygodni ono już nigdy nie przyjdzie rozmawiać na intymne tematy. Należy podawać jedynie kluczowe informacje, tzn. nie ma potrzeby wprowadzania dodatkowych wątków. Kiedy dziecko będzie ich ciekawe – przyjdzie i zapyta (jeśli uzna, że warto!). Nie ma też potrzeby wykraczać poza obręb pytania. Tu zawsze jako przykład podaję treść zasłyszanej rozmowy pomiędzy mamą i jej ok. 6-letnim synem: 
„ – Mamo, a jak ja wyszedłem z brzuszka na świat?
– zacznijmy może od tego, jak się tam Piotrusiu znalazłeś…”

Dzieci i młodzież w różnych etapach życia podejmują różne zachowania związane z seksualnością, część z nich mieści się w normie, ale mimo to wzbudzają obawy rodziców. Jakie są najczęstsze obawy rodziców w tym zakresie?

To trochę zależy od własnych doświadczeń rodziców związanych z kształtowaniem się ich seksualności oraz od ich przekonań na temat seksu. Rodziców małych dzieci najczęściej niepokoi sytuacja, w której maluchy dotykają swoich genitaliów, zwłaszcza jeśli przyjmuje to postać zachowań autoerotycznych, czyli masturbacji. Trudno im też często zaakceptować, że usilne próby sprawdzenia co koleżanka ma pod bielizną podejmowane przez kilkulatka nie oznaczają, że ich dziecko jest „zboczone”, ale raczej, że rozwija się prawidłowo, a wymienione zachowania wynikają z ciekawości poznawczej.

W przypadku nastolatków największe obawy rodziców związane są oczywiście z inicjacją seksualną, przed którą niektórzy chcieliby uchronić swoje pociechy co najmniej do “30 roku życia”. Stąd strach i panika w reakcjach rodziców, kiedy dorastająca córka wyznaje, że całowała się ze swoich chłopakiem i chce z nim jechać na wakacje pod namiot. Tymczasem należy się cieszyć, że ona w ogóle się takimi doświadczeniami dzieli z rodzicami, i mieć świadomość, że każda niewłaściwa (tj. krytykująca, karząca, nieakceptująca itp.) reakcja zmniejsza szansę, że dziewczyna zdecyduje się porozmawiać przed podjęciem decyzji o rozpoczęciu współżycia.

Nierzadko zdarza się, że dziecko podejmuje zachowanie dotyczące sfery seksualnej, co w takiej sytuacji robić? Ukarać, stosować zakazy? Jak reagować?

Przede wszystkim nie panikować! A także nie karać i nie zakazywać, bo najczęściej odnosi to odwrotny skutek. W przypadku zachowań seksualnych, np. autoerotycznych u małego dziecka najlepiej odwrócić jego uwagę od danej czynności, proponując inne ciekawe zajęcie. Jeśli masturbacja ma charakter rozwojowy minie ok. 6-7 roku życia. Trochę więcej pracy czeka nas w przypadku masturbacji eksperymentalnej, którą cechuje silna potrzeba doświadczania nowych stymulacji i której celem jest sam eksperyment a nie przyjemność. Niesie ona ze sobą niebezpieczeństwo, że dziecko może użyć do masturbacji różnych, także niebezpiecznych przedmiotów.  W takiej sytuacji najprawdopodobniej należy zapewnić dziecku dostęp do nowych ciekawych bodźców np.: nowa zabawa, gra, wycieczka, aktywność fizyczna, działanie w grupie itp. Masturbacja instrumentalna to z kolei zachowania autoerotyczne, których celem jest zaspokojenie innych, poza seksualnych, potrzeb, np. potrzeby bezpieczeństwa. Jeśli masturbacja służy obniżeniu napięcia i redukcji stresu może przybrać formę nałogu i wówczas staję się tym co wymaga leczenia/pomocy. Należy tu zwrócić uwagę na poza seksualny problem leżący u podstaw zachowania dziecka.

Skąd jednak rodzice mają wiedzieć, czy masturbacja ich kilkulatka jest rozwojowa, eksperymentalna czy instrumentalna?

Z obserwacji dziecka. Z zainteresowania jego światem, jego przeżyciami. Wtedy łatwiej im będzie zobaczyć np. czy dziecko dotyka swoich narządów płciowych z regularnością, a może w konkretnych sytuacjach. Albo zawsze, kiedy się boi. Kiedy już wiedzą, że wizyta u specjalisty raczej nie jest potrzebna, ważne, by nie zawstydzali dziecka z powodu jego zachowania, nie oceniali, nie wpędzali w poczucie winy. Nie jest to jednak równoznaczne z brakiem reakcji. Najlepiej po prostu powiedzieć dziecku jakie zachowania są w porządku, a jakie nie, tak samo, jak wyjaśniamy zasady przechodzenia przez ulicę np. dziecko, które nagminnie podgląda rodziców i/lub rówieśników mogłoby usłyszeć: „są takie sytuacje, kiedy chcemy być sami i kiedy inni chcą być sami – nie należy ich podglądać”.

Zadanie finansowane ze środków Narodowego Programu Zdrowia na lata 2016-2020.

npz_logo_rgb


Autor: Michał Stokwisz

Materiały:

1. Raport Amerykańskiego Towarzystwa Psychologicznego (APA) na temat seksualizacji dziewcząt.

2. Niezależny Raport Ministerstwa Edukacji Wielkiej Brytanii na temat komercjalizacji i seksualizacji dzieciństwa.

3. Raport Stowarzyszenia Twoja Sprawa „Odebrana Niewinność” dotyczący seksualizacji kobiet i dziewcząt we współczesnej kulturze.

4. “Odebrana niewinność. Seksualizacja kobiet i dziewcząt w mediach i reklamie”. Czas przerwać milczenie.